Vooruitgang van de EU op het gebied van de doelstellingen voor klinische proeven voor 2030: wat dit betekent voor longkanker
De EU heeft haar eerste voortgangsrapport gepubliceerd over de voortgang bij het behalen van haar doelstellingen voor klinische proeven voor 2030, en de eerste cijfers wijzen in een veelbelovende richting. Voor mensen met longkanker is het tempo van klinische proeven in heel Europa bepalend voor hoe snel nieuwe behandelingen beschikbaar komen. Hieronder volgt wat de meest recente gegevens laten zien, en hoe dit verband houdt met de EU-biotechwet.
Wat de EU tegen 2030 wil bereiken
De EU heeft duidelijke doelstellingen vastgesteld om van Europa een snellere en aantrekkelijkere plek te maken voor het uitvoeren van klinische proeven. Twee van de belangrijkste doelstellingen zijn het goedkeuren van 500 extra multinationale proeven in vijf jaar tijd, en het versnellen van de werving van patiënten zodra de proeven zijn goedgekeurd. Multinationale proeven zijn belangrijk omdat ze een onderzoek in meerdere landen tegelijk mogelijk maken, wat doorgaans betekent dat er meer plaatsen zijn waar patiënten kunnen deelnemen.
Wat uit het eerste rapport blijkt
Dit is het eerste kwartaalverslag waarin de voortgang wordt bijgehouden, met betrekking tot de periode januari tot en met maart 2026. De trend gedurende het kwartaal is bemoedigend. Het aantal goedkeuringen voor nieuwe multinationale onderzoeken steeg maand na maand, van 58 in januari naar 84 in februari en naar 110 in maart, terwijl het langetermijngemiddelde op 78 per maand ligt. Het kwartaal begon iets onder het tempo dat nodig is om de vijfjarendoelstelling te halen, maar de stijgende maandcijfers wijzen erop dat het momentum toeneemt.
Wat de snelheid betreft: bij ongeveer 40 procent van de onderzoeken wordt de eerste patiënt nu binnen 200 dagen na de aanvraag gerekruteerd. Dit is de maatstaf die de EU hanteert om bij te houden hoe snel onderzoek de mensen bereikt voor wie het bedoeld is.
Kanker staat bovenaan de lijst van klinische proeven in Europa
Kanker is het meest onderzochte gebied in klinische proeven binnen de EU. In het rapport wordt het vermeld onder de noemer „neoplasmata”, de medische term voor tumoren, die alle soorten kanker omvat, waaronder longkanker. Simpel gezegd: kankeronderzoek trekt in Europa meer klinische proeven aan dan enig ander gebied binnen de geneeskunde.
Het rapport geeft geen uitsplitsing van dit cijfer per kankersoort, dus het laat niet precies zien hoeveel onderzoeken specifiek op longkanker gericht zijn. Wat het wel laat zien, is dat longkanker tot het meest actieve gebied van klinisch onderzoek in Europa behoort, wat betekent dat snellere goedkeuringen en een snellere werving van proefpersonen in het hele systeem doorgaans ten goede komen aan de oncologie, en daarmee ook aan longkanker.
Wat dit zou kunnen betekenen voor mensen met longkanker
Klinische onderzoeken vormen vaak het traagste onderdeel van het proces om een nieuwe behandeling beschikbaar te maken voor patiënten. De behandeling van longkanker ontwikkelt zich in hoog tempo, met voortdurend nieuwe gerichte therapieën en immuuntherapieën die op de markt komen, en klinische onderzoeken zijn de manier waarop deze behandelingsopties worden getest en uiteindelijk worden goedgekeurd. Wanneer onderzoeken eerder van start gaan en de beschikbare plaatsen sneller worden ingevuld, kunnen veelbelovende behandelingen eerder bij patiënten terechtkomen. Daarom is het de moeite waard om de voortgang op dit gebied op de voet te volgen.
Hoe dit verband houdt met de EU-wet inzake biotechnologie
Dit initiatief sluit aan bij de EU-biotechnologieverordening, een breder initiatief om de ontwikkelingstermijnen te verkorten en het gemakkelijker te maken om grensoverschrijdende proeven uit te voeren. Samen wijzen de doelstellingen voor 2030 en de biotechnologieverordening de weg naar een snellere en beter gecoördineerde onderzoeksomgeving in Europa.
Lees meer over wat de EU-wet inzake biotechnologie betekent voor mensen met longkanker
Liever de korte versie? Lees dan onze factsheet